Chương 445: Trạng nguyên
Hôm nay là điện thí.
Vũ Lâm quân mặc giáp trụ xếp thành hai hàng trước Ngọ Môn, đuôi trĩ trắng trên đỉnh đầu phấp phới theo gió.
Các thí sinh xếp hàng bên ngoài Ngọ Môn, đang được Giải Phiền Vệ lần lượt khám người.
Bọn họ đã thay công phục màu xanh cùng giày hắc tạo, ngoài ngực vẫn chưa có bạt cờ quan hàm, thì đã chẳng khác nào quan lại Đại Ninh.
Tề Chước đưa mắt nhìn bốn phía, đoạn quay sang nhìn Lý Huyền: "Ban nãy ta thấy Trương Tranh chặn ngươi ở trước cửa đô đốc phủ, hắn nói gì thế? Sư phụ ta hôm nay có xuất hiện không?"
Lý Huyền nhìn thẳng phía trước, không hề trả lời.
Tề Chước bĩu môi: "Được được được, không tin nổi ta chứ gì."
Hắn chán đến chết, chuyển ánh mắt sang đám thí sinh, chỉ thấy Trầm Dã đứng ở hàng đầu tiên đang ngáp ngắn ngáp dài.
Tề Chước trêu chọc: "Trầm Huynh không phải đã khoác lác là muốn đoạt trạng nguyên sao, sao lại ủ rũ thế kia?"
Trầm Dã lau khóe mắt: "Hội thí trọng kinh nghĩa, điện thí trọng thời sách, kinh nghĩa một môn của Trầm Mỗ không bằng Vấn Tông hiền đệ, tự nhiên là không đọ lại hắn. Vốn Trầm Mỗ còn định phân cao thấp một trận ở điện thí, kết quả Vấn Tông hiền đệ về Lộ Châu chịu tang, dù cho hôm nay Trầm Mỗ có đoạt trạng nguyên, người đời cũng sẽ nói ‘thời không anh hùng, khiến tiểu tử thành danh’ mà thôi."
Trầm Dã lại ngáp một cái thật to: "Trầm Mỗ chỉ hận không thể về nhà chờ thêm một khoa của Vấn Tông hiền đệ, ba năm sau lại đến tỉ thí."
Tề Chước trợn tròn mắt: "Ngươi hôm nay không định đoạt giải nhất nữa à?"
Trầm Dã cười ha hả: "Cái đó vẫn phải đoạt chứ, đã đến thì phải tới."
Giải Phiền Vệ cao giọng hô ở trước Ngọ Môn: "Nghiêm cấm ồn ào, nếu có kẻ thất nghi trước mặt thánh thượng, tước bỏ công danh vĩnh viễn không thu dụng!"
Đợi khám người xong, một tên Giải Phiền Vệ vẫy cờ hiệu lên đầu thành Ngọ Môn, hai cánh cửa tả hữu ầm ầm mở rộng.
Các thí sinh nối đuôi nhau đi từ cửa tả hữu vào, hướng về phía Hoàng Cực Điện.
Trên quảng trường ngoài Hoàng Cực Điện, từ sớm đã bày sẵn ba trăm mười hai chiếc bàn cùng bút mực giấy nghiên, Trầm Dã đi thẳng tới hàng đầu tiên, xách vạt áo, quỳ ngồi thẳng giữa trời đất.
Lại thấy Ngô Tú từ trong điện đi ra, mở thánh chiếu cao giọng tụng đọc: "Trẫm nối ngôi giữ gìn cơ nghiệp lớn, chỉ muốn ngước trên noi theo đức tốt của tổ tông, cúi xuống hợp với lòng trông ngóng của bề tôi và muôn dân. Nhưng từng xem xét chính sự thời nay, ngậm ngùi thương nhớ nỗi khổ của dân, chế độ sưu dịch, thói tệ nảy sinh khắp nơi. Có kẻ ruộng liền ngàn dập mà nộp không nổi một hẻo, có kẻ đất không cắm nổii mũi dùi mà sưu dịch đến cả con cháu. Kẻ nghèo càng thêm khốn quốn, kẻ giàu càng thêm tung hoành, quốc khố cũng vì thế mà hao hụt."
"Các ngươi mang lược tài kinh thế, hãy nghiên cứu tường tận lý lẽ ấy. Mong hãy thẳng thắn giãi bày ý kiến, xét xưa nghiệm nay, chớ nói lời vòng vo Vu Trần, chớ phù phiếm theo luận điệu thời nay."
"Trẫm thân xem."
Lời này vừa thốt ra, triều thần đều kinh ngạc.
Điện thí khảo sát những thói hư tật xấu của thời chính không có gì lạ, triều thần kinh ngạc chính là bốn chữ "Trẫm thân xem "ở cuối thánh chiếu.
Những năm trước, nhiều bài thi như vậy, cũng chưa từng thấy bệ hạ tự mình xem qua.
Đều là đưa trước vào Văn Hoa Điện, do các vị các thần cùng bộ đường chọn ra mười bản dâng lên ngự tiền, để bệ hạ chấm ra nhất giáp trạng nguyên, bảng nhãn, thám hoa, cùng với nhị giáp bảy người đứng đầu.
Mà năm nay, bệ hạ lại muốn ngự duyệt tất cả bài thi sao?
Điện thí bắt đầu.
Trầm Dã quét sạch vẻ mệt mỏi ban nãy, xắn tay áo cầm bút viết: "Thích thần nghe thánh nhân trị thiên hạ, tất phải xét thời đoạt thế, thông biến hóa để dân không mệt mỏi. Nay bệ hạ ngự lầu hỏi han thanh minh, sâu sắc lo lắng việc sưu dịch không đồng đều, lại dịch làm điều gian trá. Thần dẫu ngu muội, dám không dốc cạn gan ruột để đối đáp?"
"Thần đối, phép không thể bỏ, mà thói tệ không thể không đổi. Biến pháp cốt yếu có ba, một là thanh trượng, đo đạc ruộng đất làm gốc cho việc đều thuế... hai là nộp bạc thay dịch... ba là khảo thành, khảo thành là roi da thúc đẩy pháp hành... cuối năm hạch tra, kẻ xong việc được cất nhắc, kẻ chểnh mảng bị giáng chức."
"Thần đối, chính sự này lợi ích cũng có ba, một là pháp giản tiện dễ giữ; hai là dịch quy Vu Đích, thì gánh nặng của dân được cởi bỏ, hào cường không chỗ ẩn giấu; điều ba là quốc dụng đủ mà dân không tổn thương..."
Các thí sinh khác còn đang cúi đầu suy nghĩ nát óc, Trầm Dã đã viết ào ào hơn hai ngàn chữ.
Hắn xách tờ tuyên chỉ thổi thổi, cao giọng hô: "Dương Châu cống sĩ Trầm Dã hiến sách trước Hoàng Cực Điện, xin bệ Hạ Thân duyệt."
Ngô Tú vẫy tay trước điện, một tiểu thái giám ôm cuộn giấy của Trầm Dã chạy như bay vào điện, rồi lại do Ngô Tú dâng lên ngự tiền.
Ninh đế trên ngự tòa im lặng lướt qua mấy cái, bình tĩnh nói: "Đại tài, truyền cho các Các lão xem thử."
Ngô Tú thấp giọng đáp vâng: "Tuân lệnh."
Hắn bước ra khỏi Hoàng Cực Điện, thấp giọng thì thầm vài câu với tiểu thái giám, tiểu thái giám ôm cuộn giấy của Trầm Dã chạy vội về phía Văn Hoa Điện.
...
...
Văn Hoa Điện vô cùng yên ắng, các vị Các lão ngồi trong đại điện ấm áp nhắm mắt dưỡng thần, chờ đợi duyệt bài.
Các bộ đường từng tốp ba tốp năm tụm lại với nhau thầm thì to nhỏ, nhưng điều họ trò chuyện cùng nhau không phải là điện thí, mà là liên tục lén lút dồn ánh mắt về phía Trần Các lão.
Điện thí vốn là chuyện tày trời, tâm tư triều thần lại bị một chuyện khác kéo đi.
Đúng lúc này, Hồ Các Lão nhắm nghiền mắt, chậm rãi nói: "Trần Các lão, mấy ngày nay chỉ sợ ngủ không ngon giấc nhỉ."
Trần Các lão cũng nhắm hai mắt lại, thản nhiên nói: "Hồ Các Lão nói chuyện gì thế?"
Hồ Các Lão cười cười: "Đương nhiên là nói về Trần gia Trần Vạn Tông của ngươi rồi, rõ ràng đoạt được hội nguyên, lại phải về Lộ Châu chịu tang, uổng công lãng phí ba năm quang âm. Bằng không mà nói, điện thí hôm nay, Trần Gia Tài là nhân vật chính... Bằng không, Trần Các lão tưởng lão phu đang nói chuyện gì?"
Hồ Các Lão nói năng châm chọc mỉa mai, ví Trần gia như nhân vật chính trên sân khấu, nhưng kẻ xướng tuồng lại là hạng hạ cửu lưu, lời này đã là khen ngợi bề ngoài nhưng chê bai bên trong, câu cuối cùng lại càng đâm thẳng vào tâm sự của Trần Các lão.
Trong Văn Hoa Điện chợt chìm vào tĩnh lặng, các bộ đường chỉ dám lén lút đánh giá hai người, sợ bị vạ lây.
Trần Các lão chậm rãi mở miệng: "Hồ Các Lão nói thế là sai rồi, Ninh triều ta lấy chữ hiếu lập quốc, chịu tang sao lại có thể gọi là lãng phí quang âm? Lời này đừng nói nữa, bằng không ngự sử lại hạp tấu tham ngươi một cốn."
Hồ Các Lão cười cười: "Hồ gia ta từ trước tới nay chưa từng xuất hiện kẻ bất hiếu, ngược lại là tiểu tử Trần gia nhà ngươi, lão phu cũng có nghe qua, hắn lúc ở Lạc Thành thì đoạn tuyệt ân nghĩa với thân phụ, về đến Kinh thành lại làm cho cửa nhà gà bay chó sủi."
Có người đem chuyện bày lên mặt bàn, Trần Các lão cuối cùng cũng mở bừng hai mắt: "Hồ Các Lão ngược lại rất quan tâm đến chuyện gia sự của Trần gia ta."
Hồ Các Lão trêu chọc: "Không phải lão phu quan tâm, mà là chuyện này náo động đến mức ai ai cũng biết, lão phu không muốn biết cũng không được."
Trần Các lão thong thả nói: "Náo động một chút cũng tốt mà. Hồ Các Lão, ngươi và ta nay đã già, biết ngươi và ta chẳng qua chỉ là một hạt cát giữa đất trời, cũng biết trong thế gian này có rất nhiều chuyện kỳ thực là không thể làm thành được, rất nhiều tiếc nuối đành phải mang theo vào trong quan tài. Nhưng tiểu tử Trần gia nhà ta lại chưa chịu thua số phận, hắn cảm cảm thấy được chỉ cần dám làm, thì không có chuyện gì là không thể làm thành cả..."
Nhưng ngay khoảnh khắc tiếp theo, Trần Các lão bỗng nhiên đanh thép nói: "Nhưng mà, không chịu thua số phận là chuyện tốt."
Hồ Các Lão trầm mặc một lát: "Lão phu còn tưởng rằng Trần gia ngươi lại sắp diễn ra một màn quyết liệt, hóa ra là lão phu hiểu lầm rồi."
Trần Các lão cười cười: "Lão phu biết, Hồ Các Lão hôm nay nói lời kích động, là rất mong lão phu nổi giận, khiến hắn phản xuất Trần gia, để tiện đường chạy sang biên quân Hồ gia của ngươi. Nhưng người một nhà thì vẫn phải do người một nhà mài giũa mới biết nặng nhẹ, giao cho người ngoài không yên tâm."
Hồ Các Lão xì cười một tiếng: "Lão phu cả đời ghét nhất hai chữ mài giũa, đem toàn bộ sự sắc bén mài mòn đi, thì còn làm ăn gì được nữa? Quy củ Trần gia ngươi quá nhiều, lòng lại không đồng đều, đừng để lãng phí một mầm non tốt."
Đang lúc nói chuyện thì cửa Văn Hoa Điện bị đẩy ra, tiểu thái giám ôm cuộn giấy của Trầm Dã đi vào: "Các vị Các lão, bộ đường đại nhân, đây là cuộn bài của cống sĩ Dương Châu Trầm Dã, bệ hạ nói đại tài, truyền đến để chư vị cũng xem thử."
Có người nhận lấy tờ tuyên chỉ, đưa thẳng đến trước mặt Trần Các lão.
Tiểu thái giám tiếp tục nói: "Bệ hạ có khẩu dụ, hôm nay liền yết bảng, tại Quốc Tử Giám thiết lập Quỳnh Lâm yến, bệ hạ sẽ tự mình ngự giá tới."
Các triều thần trong Văn Hoa Điện lại ngẩn người ra, sau đó đưa mắt nhìn nhau.
Nếu như là những năm trước, điện thí yết bảng phải đợi sau hai ngày, trước tiên xướng tên ở Hoàng Cực Điện, rồi mới yết kim bảng cáo thị thiên hạ.
Mà hôm nay đây là bị làm sao vậy, hai ngày thời gian châm chước cũng không thèm đợi sao?
Hồ Các Lão cười nhạo: "Bệ hạ cũng đợi không nổi nữa, cũng muốn ghé mắt xem náo nhiệt đây mà."
Trần Các lão không thèm đếm xỉa đến hắn, cúi đầu chuyên tâm đọc bài, một lát sau liền đưa ra ngoài: "Các ngươi cũng xem thử đi."
Một tên đường quan trung niên tiếp nhận, chỉ xem hai cái, vội vàng không một tiếng động đem cuộn giấy đưa ra, lùi lại phía sau một bước, không nói một lời. Những gì Trầm Dã nói đều là tân chính, có không ít lời lẽ táo bạo, nhưng trong Văn Hoa Điện này có kẻ ủng hộ cải cách, có kẻ phản đối cải cách, kẻ nào hắn cũng không đắc tội nổi.
Cuộn giấy truyền tới truyền lui mà không ai dám lên tiếng.
Cho đến khi truyền đến tay Hồ Các Lão, Hồ Các Lão xóc xóc cuộn giấy, lanh lảnh nói: "Trương đại nhân, người này là môn sinh của ngươi sao? Trên cuộn giấy này viết, rõ ràng đều là tân chính mà ngươi muốn đẩy mạnh!"
Văn Hoa Điện chìm vào yên lặng, tất cả mọi người hướng góc phòng nhìn lại.
Chỉ thấy Trương Chu yết cúi đầu cắm cúi viết sòn sòn trên đống văn thư án độc, ban nãy lúc Hồ Các Lão và Trần Các lão đấu khẩu, hắn cũng chưa từng xen vào nửa câu.
Nếu không phải Hồ Các Lão lên tiếng, mọi người suýt chút nữa đã quên mất vị tân các thần tráng niên nhập triều này cũng đang ở trong Văn Hoa Điện!
Trương Chu yết nghe vậy ngẩng đầu chậm rãi cười nói: "Ồ? Để ta xem, Trầm Dã này đã viết những gì."
Có người đem cuộn giấy truyền lên án bàn của hắn, Trương Chu yết xem xét một lát, tán thán nói: "Lời lẽ khẩn thiết thực tế, quả nhiên, anh hùng thiên hạ, ý kiến gặp nhau."
Có người lén lút lật tròng trắng mắt.
Bảo sao Trầm Dã dám ăn nói ngông cuồng ngoài cổng cống viện, hóa ra là người của Trương Chu yết!
Trước đó, mọi người hoàn toàn không nghe thấy chút gió tiếng nào.
Hôm nay nào còn là khảo tài học?
Rõ ràng là muốn định đoạt phong trào triều đình.
Hồ Các Lão tán thán nói: "Trương đại nhân thâm trầm thật đấy. Nếu không phải mấy ngày trước đã định xong chuyện tân chính mấy châu ở Nhân Thọ Cung, hôm nay kẻ này chỉ sợ sẽ cho quần thần triều đình một cú sốc lớn đây."
Trương Chu yết khiêm tốn nói: "Tại hạ cũng không ngờ tân chính lại thuận lợi như vậy, đa tạ Hồ Các Lão, Trần Các lão dốc sức hỗ trợ."
Như hắn đã nói với Trần Tích trước đó, nếu không vì chuyện thái tử, hắn nhập các, đẩy mạnh tân chính, đều chỉ sợ phải đợi năm năm trời. Trong năm năm này, hắn phải không ngừng châm ngòi thổi gió mới được, điện thí của Trầm Dã chính là một bước trong số đó.
Bây giờ, nước cờ này của Trầm Dã lại có vẻ không còn quan trọng đến thế nữa.
Trần Các lão đột nhiên hỏi: "Trương đại nhân, tiểu tử Trần gia ta mấy ngày nay có phải đang mượn trọ ở nhà họ Từ không?"
Trương Chu yết lắc đầu: "Các lão hiểu lầm rồi, Trần Tích mấy ngày nay không hề ở nhà họ Từ ta."
Lúc này, cuộn giấy của các cống sĩ còn lại cũng lần lượt được truyền vào Văn Hoa Điện, được chuyền tay nhau đọc trong tay các Các lão và bộ đường.
Có người đưa một cuộn giấy cho Hồ Các Lão: "Các lão, xin ngài xem qua."
Hồ Các Lão mất kiên nhẫn phẩy phẩy tay: "Bệ hạ đã định xong trạng nguyên rồi, ngươi và ta còn xem cái gì nữa? Chờ yết tiệc Quỳnh Lâm buổi tối là được."
Hắn quay đầu nhìn Trần Các lão: "Nhưng mà, hôm nay ngược lại có chuyện thú vị hơn cả Quỳnh Lâm yến, lão phu ngược lại có chút không đợi nổi nữa rồi."